• मार्च १४ मा आयोजित एचडब्ल्युपीएलको डिक्लेरेसन ऑफ पीस सिसेसन ऑफ वार (डीपीसीडब्ल्यु) को ८ औं वार्षिक समारोह –

२०२३ मा मात्र, रूस-युक्रेन युद्ध, इजरायल-हमास युद्ध, जस्ता द्वन्द्वहरू र असंख्य अन्तर्राष्ट्रिय विवादहरूले ३३,००० भन्दा बढी नागरिकको ज्यान लियो र लाखौं विस्थापित भयो। यो डरलाग्दो वास्तविकतालाई स्वीकार गर्दै, हेभेन्ली कल्चर, वर्ल्ड पीस, रिस्टोरेसन ऑफ लाइट (एचडब्ल्युपीएल), एक अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति एनजीओले मार्च १४ मा दक्षिण कोरिया, ख्यांघी दो, ख्याप्योङको आफ्नो शान्ति प्रशिक्षण संस्थानमा शान्तिको घोषणा र युद्धको अन्त्य (डीपीसीडब्ल्यु) को ८ औं वार्षिक समारोह आयोजना गर्यो। कार्यक्रमको विषयवस्तु गहिरो रूपमा प्रतिध्वनित भयो: “शान्तिको मन निर्माण: अन्तरसांस्कृतिक संवाद र समझदारी मार्फत संस्थागत शान्ति प्रवर्द्धन।”

मार्च १४, २०१६ मा डीपीसीडब्ल्यु को घोषणा पछि, एचडब्ल्युपीएलले शान्तिको संस्थागतीकरणको वकालत गर्न लगातार वार्षिक स्मारक समारोहहरू आयोजना गर्दै आएको छ। यस वर्ष, कार्यक्रममा विभिन्न क्षेत्रका करिब १२,५०० प्रतिष्ठित विशेषज्ञहरू – राजनीतिक, कानुनी, धार्मिक, शैक्षिक, मिडिया, र महिला र युवा क्षेत्रका प्रतिनिधिहरू – अनलाइन र प्रत्यक्ष रूपमा भेला भएका थिए। सहभागीहरू मध्ये, लगभग १०,००० एचडब्ल्युपीएल सदस्यहरू कर्मचारीहरूको निर्देशनमा व्यवस्थित रूपमा सरेका थिए र स्मारक समारोह स्थल भरेका थिए।

१५ देशका अन्तर्राष्ट्रिय कानुनी विशेषज्ञहरूसँगको सहकार्यमा तयार पारिएको डीपीसीडब्ल्यु मा १० वटा धारा र ३८ वटा उप-धाराहरु छन्। यसले द्वन्द्व रोक्न र समाधान गर्न, शान्तिपूर्ण विश्वव्यापी समाजको विकास गर्न आवश्यक सिद्धान्तहरू र उपकरणहरूको रूपरेखा प्रस्तुत गर्दछ, र स्थायी शान्ति प्राप्त गर्न व्यक्ति, समुदाय र राष्ट्रहरूका लागि स्पष्ट भूमिकाहरू परिभाषित गर्दछ।

आफ्नो बधाई मन्तव्यमा श्रीलंकाका बुद्धसासन, धार्मिक र सांस्कृतिक मामिला मन्त्री एच.ई. विदुर विक्रमनायकले भने, “शान्ति परियोजनाहरूको खोजीमा देखाइएको प्रतिबद्धता र समर्पणले प्रशंसनीय मात्र होइन, अझ सुमधुर संसारको जग पनि खडा गरेको छ। युद्ध अन्त्य गर्ने र राष्ट्रहरू बीचको समझदारी बढाउने साझा लक्ष्यमा काम गर्ने व्यक्ति र संस्थाहरूको अथक प्रयासहरू साँच्चै प्रेरणादायी छन्।”

दक्षिण कोरियाको डाएगाक बौद्ध धर्म जोग्ये अर्डरका अध्यक्षका रूपमा नौ वर्षदेखि अन्तरधार्मिक संवादमा सहभागी भईरहेका भेन बेप्सनले धर्मशास्त्रको तुलनात्मक अध्ययनलगायत शान्ति निर्माणका प्रयासहरूमा धार्मिक अगुवाहरुको सहभागिताको महत्त्वलाई जोड दिनुभयो। उहाँले भन्नुभयो, “अन्तरसांस्कृतिक संवाद र समझदारी एचडब्ल्युपीएलको धर्महरुको वैश्विक एकता शान्ति कार्यालयमा पाउन सकिन्छ। धर्मको जरा एउटै हो र यसको अर्थ साँच्चिकै महान मूल्य हो।”

धर्मका कारण हुने द्वन्द्वले विश्व शान्तिलाई खतरामा पारेको कुरा औंल्याउदै एचडब्ल्युपीएलका अध्यक्ष म्यान-ही लीले भने, “विभिन्न धर्महरू एकै ठाउँमा आउनु पर्छ, एकअर्काको मूल्यमान्यता सिक्नुपर्छ र धर्मशास्त्रको तुलनात्मक अध्ययन गरेर एक हुनुपर्दछ। धार्मिक समुदायहरूले धर्मशास्त्रमा आधारित विश्वासको अभ्यास गर्नुपर्छ, ताकि तिनीहरू यस पृथ्वीमा मानवतासँग बाँच्न सकून्। हामीले एउटा यस्तो संसार बनाउनु पर्छ जहाँ मानिसहरू धर्मको परवाह नगरी एकअर्कालाई सञ्चार, सहकार्य र सहयोग गर्छन्।

अन्तमा शान्ति यात्रा झल्काउने विभिन्न प्रस्तुतिहरु सहित कार्यक्रमको समापन भयो । प्रस्तुतिको क्रममा, जहाँ डीपीसीडब्लुको धारा १०, ३८ उप-धारा सामग्रीहरू प्रदर्शन मार्फत व्याख्या गरिएको एउटा सत्र थियो, र शान्ति प्राप्त भएको फूलहरूले भरिएको स्वर्गको छवि व्यक्त गरिएको थियो।

पछिल्लो समय विश्वभर शान्ति स्थापनाका लागि विभिन्न गतिविधिहरु भइरहेका छन् । नेपालमा, शान्ति शिक्षक तालिम २०२३, अगस्ट २२ देखि अक्टोबर १३ सम्म एसफोडेल पब्लिक स्कुलमा आयोजना गरिएको थियो। उपप्राचार्य भिवा कालिका माला श्रेष्ठले एचडब्ल्युपीएलमा शान्ति शिक्षा प्रदान गर्न पाएकोमा कृतज्ञता व्यक्त गर्दै भनिन्, ” एचडब्ल्युपीएलको शान्ति शिक्षा विश्व शान्तिका लागि महत्त्वपूर्ण छ, र यसबाट विद्यार्थीहरू पनि शान्तिका नागरिक बन्नेछन्।” २०२४ मा, यो तालिम पूरा गरेका शान्ति शिक्षकहरूले नेपाली विद्यार्थीहरूलाई प्रत्यक्ष रूपमा एचडब्ल्युपीएल शान्ति शिक्षा प्रदान गर्ने तयारी गरिरहेका छन्।

साथै, आईपीवाईजीले ‘विश्व शान्तिका लागि नयाँ व्यवस्था र २१ औं शताब्दीमा हाम्रो भूमिका’ भन्ने नाराका साथ नेपालको नेशनल ल कलेजमा शान्ति टक शो आयोजना गर्ने योजना बनाएको छ। यस कार्यक्रममा अन्तर्राष्ट्रिय कानूनका प्राध्यापक र कलेजका विद्यार्थीहरूको सहभागिता रहनेछ। उक्त कार्यक्रम पछि, आईपीवाईजीले शान्ति पदयात्रा, शान्ति पत्र अभियान, र युवा सशक्तिकरण शान्ति कक्षा (वाईईपीसी) जस्ता आईपीवाईजी शान्ति गतिविधिहरू सक्रिय गर्ने योजना बनाएको छ ताकि भविष्यका कानुनी विशेषज्ञहरूले शान्तिमा योगदान दिन सकून्।